Technologie

Voor Ventilus werd een technologiestudie uitgevoerd. Tijdens de publieke raadpleging werden hierover verschillende vragen ingestuurd. Daarom besliste het planteam om een dubbelcheck van de technologiestudie te laten uitvoeren door onafhankelijke experten. Hieruit blijkt dat een bovengrondse luchtlijn in wisselstroom met een gedeeltelijk ondergronds traject de beste keuze is om dit project te realiseren. De technologiekeuze bepaalt welke alternatieven verder onderzocht worden.

 

Uitgangspunten voor Ventilus

De hernieuwbare energieproductie op de Noordzee en in West-Vlaanderen zal in de toekomst sterk toenemen. Om deze energie te transporteren, is de nieuwe hoogspanningsverbinding Ventilus nodig. Uit voorafgaande studies blijkt dat de gekozen technologie een transportcapaciteit van 6 GW moet hebben in normale omstandigheden. Tijdens een onderhoud of incident moet de transportcapaciteit van Ventilus minstens 3 GW zijn. Dit is essentieel om de elektriciteitsbevoorrading van het land niet in gedrang te brengen.

De technologie moet een stabiele werking garanderen van het elektriciteitsnet. Daarnaast moeten aftakkingen naar een lokaal elektriciteitsnet eenvoudig te realiseren zijn. Het exacte traject dat Ventilus zal volgen, is nog niet gekend. Maar de technologie moet 50 à 100 kilometer afstand kunnen overbruggen.

 

Technologiekeuze in startnota

Een hoogspanningsverbinding kan met verschillende technologieën worden gebouwd en uitgebaat. De technologie die wordt gekozen, moet betrouwbaar zijn en aansluiten bij de behoeften van het elektriciteitsnet. De technologiekeuze is bovendien bepalend op planniveau. Dat betekent dat de technologiekeuze ook een invloed heeft op de mogelijke trajecten en alternatieven voor Ventilus.

Voor Ventilus werden verschillende technologieën onderzocht. Uit technologiestudies blijkt dat een bovengrondse luchtlijn in wisselstroom met een gedeeltelijk ondergronds traject de beste keuze is voor Ventilus. Deze conclusie werd bevestigd door onafhankelijke academici. Alle informatie over de technologiestudie is samengevat in de brochure.

 

Dubbelcheck van de technologiekeuze

De meeste frequente vragen die tijdens de publieke consultatie over de startnota Ventilus aan bod kwamen, gingen over de technologiekeuze voor Ventilus. De keuze voor de technologie is bepalend voor de beoordeling van mogelijke trajecten en alternatieven. Daarom werd beslist een dubbelcheck van de technologiekeuze te doen. Deze dubbelcheck is uitgevoerd door een groep van zes onafhankelijke experten, aangevuld met een advies van het HVDC Centre in Schotland op verzoek van burgerplatformen

Dankzij deze aanpak wordt eerst meer duidelijkheid gecreëerd over welke technologische keuzes redelijk zijn voor Ventilus, om vervolgens alternatieven en varianten te kunnen beoordelen. Mogelijke trajecten worden verder onderzocht, tenzij die op basis van het onderzoek over de technologie worden uitgesloten.

 

Verloop van de dubbelcheck

Tijdens de dubbelcheck van de technologiekeuze werd een antwoord op twee vragen gezocht. Waarom wordt Ventilus niet in gelijkstroom gerealiseerd? En waarom kan Ventilus in wisselstroom slechts gedeeltelijk ondergronds aangelegd worden? Een onafhankelijke procesfacilitator werd aangesteld om de dubbelcheck in goede banen te leiden. Enkele bijkomende rapporten en adviezen over de toepassing van gelijk- en wisselstroom voor Ventilus zijn opgeleverd. Hierover werd een schriftelijk advies aan de experten gevraagd. Dit gebeurde aan de hand van vragen die tijdens de publieke consultatie veelvuldig werden gesteld.

De experten hebben hun antwoorden op de vragen toegelicht aan de stakeholdersgroep waarin vertegenwoordigers van de lokale besturen, georganiseerde burgerplatformen, het middenveld en Elia zetelen. De leden van de stakeholdersgroep konden telkens nog bijkomende vragen stellen. Daarna heeft een terugkoppeling naar de achterban van de stakeholders (tweede tafel) plaatsgevonden, waarbij de procesbegeleider optrad ter ondersteuning.

 

Conclusie dubbelcheck technologiekeuze

De experten concluderen dat gelijkstroom geen redelijk alternatief is voor het Ventilus project. De mogelijkheden zijn volgens hen voldoende goed onderzocht. De integratie van een gelijkstroomverbinding in het Belgische wisselstroomnet zorgt voor uitbatingsrisico’s die het netbeheer bemoeilijken. Binnen het huidige tijdskader vormt gelijkstroomtechnologie geen betrouwbare oplossing voor de uitgangspunten waar Ventilus een antwoord op moet bieden. Een bovengrondse wisselstroomverbinding kan wel de nodige maturiteit en garanties beiden die nodig zijn.

Dit bevestigt dat wisselstroom de enige aanvaardbare technologie is voor de uitbouw van het project. In het licht van de belangrijkste uitgangspunten kan Ventilus over een lengte van 8 km op voldoende betrouwbare wijze ondergronds worden aangelegd en uitgebaat. Bij een ondergrond met een goede warmtegeleiding kan dit worden verhoogd tot 12 kilometer ondergronds.

Daarnaast werd door de experten die de dubbelcheck van de technologiestudie uitvoerden, bevestigd dat Ventilus een transportcapaciteit van 6 GW moet hebben in normale omstandigheden. Tijdens een onderhoud of incident moet de transportcapaciteit van Ventilus minstens 3 GW zijn. Dit is essentieel om de elektriciteitsbevoorrading van het land niet in gedrang te brengen.

 

Keuze van masttypes

Op voorstel van het planteam zal bij het verdere proces rekening worden gehouden met twee mogelijke masttypes: de compacte vakwerkmast en de wintrackmast. Deze type masten zijn specifiek ontworpen voor dicht bebouwde regio’s zoals Vlaanderen. Daarnaast hebben de masten een smallere zone van magnetische velden dan alle andere bestudeerde masttypes (compactline, eagle tower en T-Pylon) die qua hoogte wel lager zijn, maar omwille van lager hangende elektriciteitsdraden minder geschikt zijn voor dicht bebouwde regio’s.